Zam Oranı Enflasyonun Gerisinde Kalacak
Ocak ayında yapılan yüzde 6’lık toplu sözleşme zammının ardından gözler Temmuz ayında yapılacak ikinci zamma çevrildi. Ancak uzmanlar, bu zammın da enflasyon oranlarının gerisinde kalacağı görüşünde birleşiyor. Sözcü’nün analizine göre, yılın ilk 6 ayında enflasyon oranı yüzde 15.99 ile yüzde 17.71 arasında gerçekleşecek. Buna karşın memur ve emeklilere yapılacak zam oranının yalnızca yüzde 14.9 ile 16.6 arasında kalması bekleniyor. Bu durum, memurların ve emeklilerin gelir kayıplarının sürmesine yol açacak.
İki Senaryo, Aynı Sonuç: Reel Kaybın Derinleşmesi
İki olasılık üzerinden yapılan hesaplamalar, memurların alım gücündeki kaybın devam edeceğini gösteriyor:
- İlk Senaryo: Eğer enflasyon ilk 3 ayda yüzde 10.06 olarak gerçekleşirse ve Nisan-Haziran arasında yüzde 5.4 artış olursa, 6 aylık toplam enflasyon yüzde 15.99’a ulaşacak. Bu durumda yüzde 6’lık toplu sözleşme zammı düşüldüğünde, yüzde 9.43’lük enflasyon farkı oluşacak. Temmuz’daki yüzde 5’lik ek artışla toplam maaş artışı yüzde 14.9 seviyesinde olacak ve bu da enflasyonun 1.09 puan gerisinde kalacak.
- İkinci Senaryo: Enflasyonun daha yüksek seyrettiği bir durumda ise 6 aylık enflasyon yüzde 17.71’e kadar çıkabilir. Bu durumda, yüzde 11.05’lik enflasyon farkına ek olarak yüzde 5’lik zam yapılacak ve toplam artış yüzde 16.6 olacak. Ancak yine bu oran da enflasyonun 1.11 puan gerisinde kalacak.
SSK ve Bağ-Kur Emeklileri Daha Avantajlı Durumda
Geçmiş veriler, memur ve emekli maaşlarının enflasyon karşısında önemli kayıplar yaşadığını gösteriyor. 2022’nin ikinci yarısında enflasyon yüzde 15.75 olarak gerçekleşirken, memur ve emeklilere sadece yüzde 11.54 oranında zam yapılmıştı. Bu da maaşlarda yüzde 4.21’lik reel bir kayba yol açmıştı. Ancak işçi, esnaf ve çiftçi emeklileri, gerçekleşen 6 aylık enflasyona göre belirlenen zamlarla daha avantajlı konumda olacak. Bu gruptakilerin Temmuz ayında yüzde 16 ile 17.7 arasında bir maaş artışı alması bekleniyor.
Dar Gelirliler İçin Ekonomik Zorluklar Derinleşiyor
Yüksek enflasyon ve sınırlı maaş artışları, memur ve emeklilerin alım gücünü her geçen gün daha da azaltıyor. Temmuz ayında yapılacak maaş artışlarının bu kaybı telafi etmekte yetersiz kalacağı öngörülüyor. Özellikle dar gelirli kesimler için yoksulluk sınırındaki derinleşme daha da belirginleşecek. Bu durum, ekonominin daralan dinamiklerinde çalışan milyonlarca kamu görevlisi için büyük bir zorluk teşkil edecek.
Memurlar Gerçek Maaş Artışı Alamıyor
Memurlar, son yıllarda maaş artışları konusunda gerçek bir iyileşme göremedi. Maaşlar her yıl enflasyon karşısında erirken, Temmuz ayında yapılacak zammın da bu durumu değiştirmesi beklenmiyor. Kamu çalışanları, 10 yıldır gerçek bir maaş artışı alamadıklarını ifade ediyor. Uzmanlar, maaşların enflasyon karşısında sürekli eridiğine dikkat çekerken, bu yıl da kayıpların telafi edilemeyeceği görüşünde birleşiyor.
2025’te Daha Büyük Kaybın Görülmesi Bekleniyor
2025 yılına yönelik beklentiler de karamsar. Enflasyon farkı ve ek zam beklentileriyle ilgili olarak memurların gelir kayıplarının süreceği tahmin ediliyor. Ancak mevcut ekonomik koşullar, memur maaşlarının hızla erimesine neden olacak gibi görünüyor.